Konu başlıkları 1 Kurulum 2 Kurulum sonrası ilk çalıştırma 3 Karşılaşılabilecek sorunlar ve çözümleri 4 Kaynakça

Kurulum

Pardus ISO kurulum dosyasını indirip Kurulum sayfasında anlatıldığı gibi kurulum DVD'sini (ya da bir USB belleği) hazırladıysanız Pardus kurulumuna geçebilirsiniz.

Hazırladığınız kurulum DVD'sini (ya da USB belleği) bilgisayarınıza takıp bilgisayarı yeniden başlatın. Bilgisayarın sabit disk yerine DVD ya da USB bellekten açılmasını sağlamak için BIOS ayarları üzerinden açılış önceliğini o meydaya vermeniz gerekektedir. Bunun için pek çok bilgisayarda bilgisayarın açılışındaki BIOS ekranındayken ESC tuşu, F8 tuşu ya da F12 tuşu kullanılarak açılış önceliğini belirleme ekranına ulaşılabilmektedir. BIOS ayarları hakkında detaylı bilgi almak isterseniz Kurulum öncesi BIOS ayarları belgesine bakınız.

Dil seçimi

1. Önyükleme

Burada kısacası yapmanız gereken, F2 menüsünden dil seçimini (Türkçe) yapıp en üstteki seçenek olan Pardus 20111 seçeneğini kullanara kuruluma başlamaktır.

Bu ekranda yer alan tüm seçeneklerin açıklamaları söyledir:

• Pardus 2011: Pardus kurulumunu başlatır. Parantez içerisinde yazan bilgi işlemci mimarisidir. "i686" yazıyorsa 32bit, "x86_64" yazıyorsa 64bit Pardus kurulumudur.
• Sistemi Kurtar: Bilgisayarınıza Pardus kurduktan sonra karşılaşılabilecek açılış sorunlarının çözümü için GRUB'u tekrar kurar. Bakınız, Windows kurulumu sonrasında Pardus önyükleyicisini onarmak. (Not:Bu özellik Pardus 2011.1 ve sonraki sürümde bulunmaktadır.)
• Sistemi Sabit Diskten Aç: Eğer kuruluma başlamak yerine bilgisayarı yeniden başlatarak sistemi sabit diskten açmaya yarar.
• Bellek testi: Bilgisayarınızda bulunan RAM belleği test etmeniz ve muhtemel hataları görmenizi sağlar (uzun sürebilir)
• Donanım Bilgisi: Bilgisayarınızdaki donanımlar hakkında detaylı bilgi verir.

Bunun yanı sıra açılış ekranının alt kısmında da fonksiyon tuşlarıyla kullanılabilen açılış seçenekleri vardır. Bunların ne olduğunu ve ne işe yaradığını aşağıdaki listede görebilirsiniz:

Önyükleme ayarları

• Açılış seçenekleri (Eğer gerekliyse aşağıdaki özel yükleme parametrelerini yazarak açılış yapmak için kullanılır)
  • vga=0x315 (800x600 Çözünürlük ile açılış yapılmasını sağlar)
  • nomodeset (Eski Nvidia kartlarda üreticinin sağladığı sürücünün kullanılması için gerekli olabilir.)
  • blacklist=nouveau (Açık kaynaklı Nvidia ekran kartı sürücüsünün kullanılmaması istenirse kullanılır.)
  • yali=nolvm (Otomatik disk bölümlendirmesi ekranında LVM kullanılmamasını sağlar - Pardus 2011.1 ve sonrası)
• F1 (Yardım): Açılış yöneticisi (GRUB) ile ilgili yardım almanızı sağlar.
• F2 Dil seçimi (Pardus'un kurulum ve kullanım dilini seçebilirsiniz)
• F4 Grafik Ekran (Ekran kartı sorunlarında kullanılabilecek seçenekler)
  • Öntanımlı (Ekran kartına özel bir ayarlama yapılmamasını sağlar)
  • Güvenli Kip (Ekran kartına özel sürücünün yüklenmemesini sağlar, çözünürlük ve başarım düşük olabilir)
  • Tekrar Sorgula (Kurulum için etkisiz bir ayardır, Öntanımlı gibi işlev görür)
  • Kapalı (Kurulumu başlatmaz, yönetici konsolunu açar, ileri düzey kullanıcılar içindir)
• F5 Çekirdek (Donanıma özel ayarlamalar yapılmasını sağlar)
  • Öntanımlı (Özel bir ayarlama yapılmamasını sağlar)
  • Güvenli Ayarlar ()
  • ACPI Kapalı (Güç yönetimi özelliklerini kapatır)
  • Yerel APIC Kapalı (CPU'daki APIC'i kapatır, sistem hızını olumsuz etkiler.)
  • debug (Hata çıktılarını görüntüler)

2. Pardus kurmaya hazır olun

Pardus kurulum sisteminin adı, özgün bir Pardus teknolojisi olan YALI'dır. Kurulum işlemi için YALI öncelikle bilgisayarınıza ve yapılandırmanıza ilişkin bilgileri sizden alır ve daha sonra kurulum aşamasına geçer.

Eğer kurulumun herhangi bir aşamasında kurulumu iptal etmek isterseniz, bilgisayarı yeniden başlatmak isterseniz sol alt köşede bulunan düğme yardımıyla bu işlemi gerçekleştirebilirsiniz. Bu düğme YALI'yı yeniden başlatmanıza imkan vermektedir.

Ayrıca unutmayın, kurulum sırasında herhangi bir aşama hakkında yardım almaya ihtiyaç duyarsanız ekranın üstünde başlığın yanındaki soru işareti düğmesine tıklayara yardım alabilirsiniz.

Kurulumun ilk adımı lisans onaylamasıdır. Pardus, özgür bir lisans olan (Genel Kamu Lisansı) kullanmaktadır. Bu lisans kullanıcıya pek çok hak vermektedir. Çoğu insan lisansları okumadan onaylar ve ilerler. Ama size ufak bir tavsiye; kısa bir zaman ayırarak bu lisansı okuyunuz. Böylece Pardus'un size katacağı bazı avantajları ilk etapta fark edebilirsiniz.

3. Kurulum ortamınızı kontrol edin

Bu aşamada DVD'deki verilerin kontrolü yapılabilir. Böylece kurulum sırasında DVD'den çıkabilecek sorunlar engellenebilir. Bu kontrol zorunlu olmamakla birlikte tavsiye edilmektedir.

DVD kontrolü sonunda ekranda "Geçerlilik Denetimi Başarılı" ibaresi varsa bir sonraki aşamaya geçebilirsiniz.

4. Klavye düzeni seçin

Bu aşamada kullandığınız klavyeyi seçiniz. (Türkçe Q ve ya Türkçe F gibi). İsterseniz seçtiğiniz klavye tipine göre klavyenizin doğru çalışıp çalışmadığını da bu aşama da test edebilirsiniz.

5. Saat ve tarihi ayarlayın

Saat ayarları otomatik olarak yapıldığından bu aşamada normal şartlarda bu herhangi bir değişiklik yapmanıza gerek olmayacaktır. Eğer bilgisayarınızın saati hatalıysa onu bu ekrandan düzeltebilirsiniz. Yaptığınız ayarlar donanım saatinizin ayarlarını da güncelleyecektir.

6. Bölümleme yöntemini seçin

Şimdi sırada çok önemli bir adım var. Disk bölümlendirmesi, tüm Pardus kurulumu esnasındaki en hayati bölümdür. Eğer burada en ufak bir hata bile yapılırsa, sizin için çok önemli olan verilerinizi kaybetme olasılığınız vardır. Bu yüzden, eğer önemli bir veriniz varsa mutlaka yedeğini almanız gerekmektedir.

YALI, bu aşamada size dört yöntem sunar. İlk ikisi otomatik bölümlendirme seçenekleridir:

(1) Diskin tamamını kullan: Mevcut diskinizin içindeki her şey silinerek, diskin tamamına Pardus kurulur. Sistem dosyaları, kullanıcılar, açılış ve takas dosyaları için dört ayrı disk bölümü oluşturur.

(2) Kullanılan sistemi küçült: Mevcut verilerinize zarar vermeden, diskte Pardus için yeterli büyüklükte bölüm açar ve Pardus bu bölüme kurulur.

(3) Boş alanı kullan: Pardus kurulumu için diskteki boş bölüm kullanılır.

(4) Kendi düzenini yarat: Disk bölümlendirmesini elle yapıladırmanıza izin verir.

İlk üç seçenek basit bir kullanım sağlar. Ama daha detaylı bir biçimlendirme ya da zaten hazır olan bir disk bölümünü biçimlendirmek istiyorsanız dördüncü seçeneği, yani "Kendi düzenini yarat" seçeneğini seçmelisiniz.

7. Diski elle bölümlendirmek

Eğer önceki aşamada disk bölümlendirme için dördüncü seçeneği kullandıysanız İleri tuşuna bastığınızda sizi resimdeki gibi bir disk tablosu karşılayacaktır. Bu disk tablosunda tüm diskleriniz ve tüm disk bölümleriniz yer almaktadır. Bu ekranda işlem yaparken kazayla yanlış bölümü biçimlendirebilirsiniz. Bu yüzden biraz daha dikkatli davranmalısınız.

• Pardus'u kuracağınız bölümü konumlandırmak için seçtiğiniz bölümü / olarak kullanın. Eğer home bölümünü ayrı bir bölüm olarak konumlandıracaksanız bu bölümün boyutu için 10-20GB yeterlidir. /home bölümünü ayırmayacaksanız kullanıcı dosyaları için gerekli olacak miktarı bunun üzerine ekleyerek ihtiyacınızı hesaplayın.
• Kullanıcı dosyalarını konumlandırmak için ayrı bir bölüm oluşturmak isterseniz bu bölümü /home olarak kullanın. Kullanıcıların kişisel dosya ve ayarları bu bölümde bulunacağından boyutunu ihtiyacınıza göre tespit edin.
• Takas alanını konumlandırmak için seçtiğiniz bölümü swap olarak biçimlendirmeyi seçin. Bu bölüm RAM bellek gibi kullanılacağından boyutunu ihtiyacınıza göre belirleyin.
• Önyükleme dosyalarını konumlandırmak için seçtiğiniz bölümü /boot olarak kullanın. Bu bölümün boyutu için 75-150 MB arası bir büyüklük yeterlidir.
• Pardus'u bir LVM bölümü içinde kurmak isterseniz önyükleme dosyaları için (/boot) LVM dışında standart bir bölüm kullanmanız gereklidir. LVM ve RAID hakkında bilgi almak isterseniz RAID/LVM ve bölümlendirme belgesinden faydalanabilirsiniz.

Gerekli bölümlendirme işlemini ayarladıktan sonra OK düğmesine tıkladığınızda o disk bölümü için yapılmasını istediğiniz işlemler kaydedilir ama henüz uygulanmamıştır. Eğer bölümlendirmeyi beğenmezseniz ya da hata yaptığınızı düşünürseniz Sıfırla diyerek diskiniz üzerinde hiçbir değişiklik yapılmadan önceki tabloya geri dönebilirsiniz bu sayede. İşlemleri bitirdikten sonra İleriye basarak disk tablosundan çıkabilirsiniz. Ama hâla değişiklikler diskinize uygulanmamıştır. Sadece neler yapılacağı belirlenmiştir. Tüm bu yaptıınız işlemlerin hepsi kurulum başlayınca uygulanacaktır.

8. Önyükleyiciyi yapılandırın

Ön tanımlı ayarların seçilmesi tavsiye edilir. Bu aşamada açılış yöneticisinin (GRUB) nereye kurulacağı belirlenir.

• Sisteminizde fiziksel olarak iki ayrı sabit disk varsa gelişmiş ayarları seçerek ilk sektör olarak sistemin açılış yaptığı diski belirleyin.
• Harici sabit disk gibi harici bir aygıta kurulum yapıyorsanız gelişmiş ayarları seçerek ilk sektör olarak harici aygıtı belirleyin. (Genellikle sda değildir.)

Bu arada bu aşamada yanlış bir seçim yaparsanız bu hatayı daha sonra Pardus DVD'sinin sistem kurtarma özelliği sayesinde düzeltebilirsiniz. Bunun için Grub'u kurtarmak belgesinden yararlanabilirsiniz.

9. Kurulum özeti

Ve nihayetinde kurulum özeti karşımızda. Bu özet, ayarladığımız tüm ayarlar ve disk bölümlendirmelerinin bize kontrol etmemiz için gösterilmektedir. Eğer yanlış bir şey olmadığına eminseniz "Kurulumu Başlat" düğmesine tıklayarak kurulum işlemini başlatabilirsiniz.

10. Pardus kuruluyor

Yaklaşık 20 dakika süren kurulum süresince size Pardus hakkında küçük bilgilendirmeler gösterilecektir. Bu esnada da paketleriniz bilgisayara kurulacaktır.

Kurulum ekranında iken fonksiyon tuşlarını (F6, F7) biraz kurcalarsanız, Pardus geliştiricilerinin sizi 20 dakikalık da olsa sıkıntıdan kurtarmak için koyduğu ufak sürprizi görebilirsiniz ;).

11. Kurulumun tamamlandı

Kurulum tamamlandı. Tüm bu işlemler bittikten sonra İleri düğmesine son bir kez tıkladığınızda Pardus DVD'niz kendiliğinden çıkacaktır.

DVD'yi yuvadan çıkarttıktan sonra "Yeniden Başlat" düğmesine tıklayarak bilgisayarınızı yeniden başlatınız. Eğer Pardus DVD'sini yuvasından çıkarmazsanız yeniden başlatma sonrasında yeniden kurulum ekranı ile karşılaşmanız normaldir.

Kurulum sonrası ilk çalıştırma

Açılış ekranı

Hoş geldiniz ekranı

Kullanıcı hesabı oluşturma

Yönetici parolası oluşturma

Özet

Her şey tamam

Karşılaşılabilecek sorunlar ve çözümleri

Pardus kurulumu konusunda karşılaşabilecek tüm sorunlar ve çözümleri hakkında bilgi almak için lütfen NASIL:Kurulum sorunları ve çözümleri belgesini okuyunuz.

Kaynakça

• Bu sayfadaki bazı metinler GNU FDL lisansı kapsamında Özgürlükİçin.com sitesinden alınmıştır. Özgürlükİçin.com'daki belgenin yazarları Göktuğ KORKMAZ ve Onur GÜZEL'dir.
• www.pardus.org.tr ve YALI ipucu metinleri